Sınırdaki gerilim Van ekonomisini etkiledi
Bölgesel hareketlilik sonrası Kapıköy Sınır Kapısı’nın sivil geçişlere kapatılması, Van piyasasında durgunluğa neden oldu. Nevroz ve Ramazan bayramı öncesi turist akışının kesilmesiyle birlikte, kentteki ticari faaliyetler ve turizm yatırımları doğrudan olumsuz etkilendi.
Orta Doğu’daki askeri hareketlilik ve İran eksenli tırmanan çatışmalar, Türkiye’nin sınır hattındaki ekonomik dengeleri sarstı. ABD ve İsrail’in saldırılarına karşı İran’ın misilleme adımlarıyla derinleşen kriz, Van’daki Kapıköy Sınır Kapısı’nda sivil geçişlerin karşılıklı olarak askıya alınmasına neden oldu. Her yıl yüz binlerce İranlı turisti ağırlayan ve ticari canlılığını bu aksa borçlu olan Van’da, sınırın kapanmasıyla birlikte kent ekonomisi ciddi bir dar boğazın eşiğine geldi.
Özellikle Nevroz ve bayram öncesi tüm yatırımını turist akışına göre planlayan esnaf ve hizmet sektörü, kısıtlama kararıyla büyük bir belirsizliğe sürüklenirken; iş dünyası temsilcileri ekonomik dengelerin korunması için stratejik bir yol haritasının şart olduğunu vurguluyor.
Sınır hattındaki tabloyu değerlendiren Van OSB Başkanı Mehmet Aslan, sivil geçişlerin durmasının konaklama ve tekstil sektörlerinde daralma yaratacağını, artan lojistik maliyetleri ve olası göç riskine karşı piyasa şartlarını iyileştirecek somut adımların ivedilikle atılması gerektiğini ifade ediyor.
“Sınır kapıları sivil ve turist girişlerine kapatıldı”
Sınırda yaşanan gelişmeleri ve küresel etkileri detaylandıran Van Organize Sanayi Bölgesi (OSB) Başkanı Mehmet Aslan, bölge ekonomisinin içine girdiği çıkmazı şu sözlerle anlattı:
“Dünya artık küçük bir köy; her çatışma bizi doğrudan etkiliyor. Globalizm nedeniyle mesafeler kalktı, yaşanan her sıkıntı tüm dünyaya sirayet ediyor. Bugün ise bu savaş tam yanı başımızda, sınırımızda gerçekleşiyor, Van ilimizin sınırında. Bugün itibarıyla piyasalar ve döviz tarafı biraz sakin olsa da altında hareketlilik var ve petrol 80 dolar civarına çıktı. Biz ülke olarak enerji bakımından yüzde 80'in üzerinde dışa bağımlıyız. Özellikle Hürmüz Boğazı’nın sıkıntıya girmesiyle lojistik zayıfladığında petrol fiyatları yükseliyor ve bundan en çok etkilenen ülkelerden biri Türkiye oluyor.”
“Sınırın kapanması esnafın beklentisini boşa çıkardı”
Bayram hazırlığı yapan esnafın kapıların kapanmasıyla büyük bir belirsizliğe sürüklendiğini belirten Aslan, “Van özelinde ise İranlı misafirlerle olan gidiş gelişlerimiz çok yoğundu; önümüzde Nevroz ve Ramazan Bayramı var. Van’daki esnaf, tüccar; hizmet, giyim ve tekstil sektörü bu dönemde gelecek turistler için hazırlık yapıyordu. Yılda neredeyse 1 milyona yakın İranlı misafirimiz gelip gidiyordu ve her birinin ilimizde bıraktığı bir ekonomik değer vardı. Ancak savaş ortamı nedeniyle bugün itibarıyla ticari geçişler dışındaki sivil ve turist girişlerine Van’daki sınır kapıları kapatıldı. İran’a ciddi bir darbe vurmadan vazgeçecek gibi durmuyorlar. İran da Amerika’ya doğrudan müdahale edemediği için etrafındaki Körfez ülkelerine ve Amerikan üslerine saldırıyor; bu da sivil alanların isabet almasına neden oluyor,” şeklinde konuştu.
“Otellerin doluluğu yüzde 40'lara düşer”
Savaşın uzun vadeli yıkımını özetleyen Aslan, Van'ın kaybını şöyle hesapladı:“Savaşın uzun sürmesi durumunda üretimden ziyade Van’daki günlük ticaret, tekstil, hizmet sektörü ve turizm çok ağır darbe alır. İranlı turist gelmediğinde otellerin doluluk kapasitesi yüzde 40'lara düşer; bu, Van için çok büyük bir kaynaktır. Ayrıca Türkiye; doğal gaz ve akaryakıtın birçok kalemini İran’dan alıyor. Bu tedarik durursa fiyatlar her yere ve dolayısıyla Van’a da yansır. İran bizim yüzyıllardır ticari, ailevi ve insani ilişkilerimizin çok yoğun olduğu bir komşumuzdur; bu durum hepimizi çok ciddi şekilde etkileyecektir.”
Kaynak:Vanhaber.tr
